ගොක් මැස්සා Gall midge

ව්‍යවහාරික නම - ගොක් මැස්සා Gall midge
විද්‍යත්මක නම - ඔර්සිඕලියා ඔරයිසේ Orceolia oryzae (Wood-Mason)
Diptera:Cecidomyiidae
හානිය
ගොක් මැස්සාගේ හානියේ ප්‍රධාන ලක‍ෂණය වනුයේ ගොයම් පත්‍රය ළුණු කොළයක ස්වරූපයෙන් ලා කොළ හෝ සුදු පැහැති බටයක් ලෙස උඩට ඇදී ඒමය. රිදී ගොබ හෝ සුදු ගොබ වශයෙන් හඳුන්වන මේවා සාමාන්‍ය පත්‍රයක් තරම් දිගට පැහැදිලිව දැක ගත හැකි වුවත්, සමහර අවස්ථාවල හඳුනා ගැනීමට නොහැකි තරම් කුඩා වේ. සුදු ගොබ හටගත් රිකිලි තවදුරටත් නොවැඩේ. කරල් නොසෑදේ. එම නිසා අළුතෙන් පඳුරු දැමීම සිදුවේ.හානිය උග්‍ර වුවහොත් ගොයම තණ බිස්සක් මෙන් දිස්වේ.කරල් පිළිසිඳ ගන්නා අවස්ථාවේදී ගොක් මැස්සාගේ හානිය ඇති වුවහොත් නොයෙක් ආකාරයට විකෘති වූ කරල් හෝ කරලක ස්වරූපයක් ගන්නා විකෘති පත්‍ර සමූහයක් හෝ සෑදේ. ඒවායේද සුදු ගොබ වැනි ආකෘති පිහිටිය හැකිය.

පාලනය
ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත් කලාපයේ වී වගාවෙහි ගොක් මැස්සාගේ හානිය වැඩිපුර දක්නට ලැඛෙනුයේ යල් කන්නයේදී වන අතර, වියළි හා අතරමැදි කලාප වලදී එසේ දක්නට ලැඛෙනුයේ මහ කන්නයේදීය. ශ්‍රී ලංකාවේ ගොක් මැස්සන් මාදිලි දෙකක් වාර්තා වී ඇත. ගොක් මැස්සා මාදිලි 1 ට ප්‍රතිරෝධී වී ප්‍රභේද වන්නේ බීජී 276-5, බීජී 400-1, බීජී 380, බීජී 450 හා බීජී 300 වේ.ගොක් මැස්සා මාදිලි 1 හා 11 ටම ඔරොත්තු දෙන වී ප්‍රභේද වන්නේ බීජී 304,බීජී 305, බීජී 357, බීජී 359, හා බීජී 360 වේ. ගොක් මැස්සාගේ හානිය වැඩිපුර දක්නට ලැඛෙන ප්‍රදේශවල ප්‍රතිරෝධී වී ප්‍රභේද ­­­­වගා කිරීම මඟින් හානිය පාලනය කරගත හැක. සංස්ථානික කෘමි නාශක යෙදීම නිර්දේශ කළත්, එමඟින් මර්දනය තරමක් අපහසු වේ.