අන්නාසි (Pineapple)











කුලය - බ්‍රොමිලියේසි කුලය
උද්භිත විද්‍යාත්මක නාමය - Ananas comosus
නිර්දේශිත ප්‍රභේද

මුරුසි

  • පත්‍ර කටු සහිතය. ගස මධ්‍යස්ථ ප්‍රමාණයකින් යුක්තයි.
  • අන්නාසි ගෙඩිය කේතු ආකාර හැඩයක් ගනී.
  • පොත්තේ වැඩි ගැඹුරකින් පිහිටා ඇති ඇස් පැහැදිලිව පිටතට නෙරා ඇත. ඉදුණු ගෙඩි වලින් ප්‍රසන්න සුවඳක් හමයි.
  • එවැනි ගෙඩිවල මදය තද රන්වන් කහ පැහැතිය.
  • පැණිරස බව වැඩිය. මේ වර්ගයේ ගසකින් වැඩි මෙරෙයියන් සංඛ්‍යාවක් ලබාගත හැක
  • සාමාන්‍ය අස්වැන්න හෙක්ටයාර් එකකට මෙට්‍රක් ටොන් 16ක් වේ.
  • ගෙඩියක සාමාන්‍ය බර කිලෝ ග්‍රෑම් 1.5-1.8 පමණ වේ.


කිව්

  • ටින්වල ඇසිරීමට යොදා ගනී. පත්‍රවල කටු රහිතය. මුරුසි වලට වඩා ගස විශාලය.
  • ගෙඩිය බොහෝදුරට සිලින්ඩරාකාරය. (බැරල් හැඩති) පොත්තේ ඇති ඇස් විශාලය, පැතිලිය, නොගැඹුරින් පිහිටා ඇත.
  • නොමේරූ ගෙඩි කළුවන් කොළ පැහැතිය.
  • මුරුසි වලට සාපේක්ෂව ඉදුණු ගෙඩි වල ඇඹුල් රසය වැඩිය. මදය ලා කහ පාටය. හොදින් ඉදුණුවිට මදය හා පොත්ත රන්වන් කහ පාටට හැරේ.
  • ගසකින් ලබාගත හැකි මොරෙයියන් සංඛ්‍යාව මුරුසි ප්‍රභේදයට වඩා අඩුය.
  • සාමාන්‍ය අස්වැන්න හෙක්ටයාර් එකකට මෙට්‍රක් ටොන් 25ක් වේ.
  • ගෙඩියක සාමාන්‍ය බර කිලෝ ග්‍රෑම් 2 - 2.5 පමණ වේ.
දේශගුණික අවශ්‍යතා හා පස
වසරකට මිලි මීටර් 1500-3000 ක පමණ වර්ෂාපතනයක් සහ සෙන්ටි ග්‍රේට් 24-32 පමණ උෂ්ණත්වයක් පවතින ප්‍රදේශ වගාව සඳහා සුදුසු වේ.

වගාවට වඩා සුදුසු වන්නේ වැලි ලෝම පසකි. පී.එච් අගය 5.5-6 ක් වූ තරමක් ආම්ලික ස්වභාවයක් ඇති අභ්‍යන්තර ජල වහනය උසස් මට්ටමකින් පවතින ලැටරයිට් (කබොක්) පස ද අන්නාසි වගාව සඳහා සුදුසු වේ.
බිම් සැකසීම

වෙනත් බෝගය මෙන් මූලික බිම් සැකසීම මඟින් පස පෙරලන්න.

පසුව සෙන්ටි මීටර් 20 ගැඹුර හා සෙන්ටි මීටර් 20 පළල කාණු සකසන්න. බෑවුම් සහිත ඉඩමක නම් කාණු දැමිය යුත්තේ සමෝච්ච ක්‍රමයට. ඉවත් කරන පස් බෑවුම ඇති දිසාවේ කුඩා වැටියක් සෑදෙන ආකාරයට සකස් කරන්න. තැනිතලා නම් නැගෙනහිර - බටහිර දිශාව ඔස්සේ කාණු කැපීම වඩා සුදුසුය.
රෝපණ ද්‍රව්‍ය

මොරෙයියන් වර්ග කිහිපයකි. මේ එක් එක් මොරෙයියන්ගේ මල් හටගැනීමට ගතවන කාලය වෙනස්ය.

  1. මුල් මොරෙයියන්
  2. කඳ මොරෙයියන්
  3. නටු මොරෙයියන්
  4. කරඩුව

 

මොරෙයියන් වර්ගය

ස්වභාවිකව මල් හටගැනීමට ගතවන කාලය (මාස)

මුල් මොරෙයියන්

12 - 14

අක්ෂි මොරෙයියන්

12 - 14

නටු මොරෙයියන්

14 - 16

කරඬුව

18 - 20

 

බහුල වශයෙන් සිටුවීම සඳහා  අක්ෂි මොරෙයියන් හා මුල් මොරයියන්  සිටුවීමට ගනී. නටු මොරෙයියන් සහ කරඩුව සිටුවීමට යොදා ගන්නේ මුල් සහ අක්ෂි මොරෙයියන් ලබා ගැනීම අපහසු නම් පමණි. මීට අමතරව කඳ කැබලි වලට කපා සිටුවීමෙන්ද,පටක රෝපණය මඟින්ද, කරඩුව සිරස්ව පැලීම මඟින්ද, අග්‍රස්ථය ඉවත්කිරීම මඟින්ද පැළ නිපදවා ගත හැකිය.


මොරෙයියන් නිෂ්පාදනය සඳහා පහසු ක්‍රම


අග්‍රස්ථ ඉවත් කිරීම මඟින් පැළ ලබා ගැනීම


නව වගාවක් ආරම්භ කිරීමේදී බලපාන ප්‍රධාන ගැටළුව වන්නේ නීරෝගී මොරෙයියන් ලබා ගැනීමේ අපහසුතාවයයි. එම නිසා පහත අන්දමට මොරෙයියන් ඇති කර ගත හැකිය

හොදින් වැඩුණු පත්‍ර 12-14 ක් පමණ ඇති අන්නසි පැල සිටුවන්න. අන්නාසි ගස් පත්‍ර 25-30ක් පමණ වැඩුණු පසුව යකඩ වලින් සාදාගත් කුඩා උපකරණයකින් අග්‍රස්ථ අංකුරය ඉවත් කරන්න. ඉන්පසු අමතර යුරියා ග්‍රෑම් 15 පමණ පැලය අසළ පසට එකතුකර වගාව නඩත්තු කරීමෙන්. සති 9-12 කදී එක් පැලයකින් මොරෙයියන් 4-9 පමණ සංඛ්‍යාවක් ලබා ගත හැක. ඉන්පසු යලිත් පැළයකට යුරියා ග්‍රෑම් 25 ක් යොදා සති 8-10 කදී එවැනිම මොරෙයියන් ප්‍රමානයක් ගලවා ගතහැක මෙලෙස ශාකයකින් 2-4 වතාවක් මොරෙයියන් ලබා ගත හැක.

කඳ කැබලි වලට කැපීම මඟින් පැළ ලබාගැනීම

ගෙඩි කඩාගත් පසුව එම ගස් මුල් සමඟ ගලවා පත්‍ර සියල්ල අතින් ඇද ගලවා ඉවත් කරන්න. වැඩිපුර දිගට වැඩී ඇති මුලුද කපා දමන්න. පිටි මකුණන්ගේ හානිය ඇත්නම් පමණක් පොෆනොපොස් හෝ ප්‍රොතියොෆෙස් අඩංගු කෘමිනාශක මිලිලීටර් 3ක් ජලය ලීටර් 1 ක දියකර සාදා ගත් ද්‍රාවණයක විනාඩි 5ක් ගිල්වා ඉවතට ගන්න.
මෙසේ ප්‍රතිකාර කරගත් කඳ තියුණු පිහියක් භාවිතා කර දිග අතට තීරු ආකාරයට පලා ගන්න. මෙම තීරුවල කැපුම් මුහුණත කැප්ටාන් හෝ තිරාම් ග්‍රෑම් 10ක් වතුර ලීටර් 10ක දියකර ගත් ද්‍රවනක ගිල්වා තවාන් කිරීමට යොදා ගන්න. හොඳ කඳකින් අගල් 2 ක් පමණ දිග කැබලි කපා පසුව 4ට පලා ගැනීමෙන්ද පැළ ලබාගත හැක.

මේ සඳහා තෝරාගත යුත්තේ තරමක සෙවනක් ඇති ස්ථානයකි. වැලි, මතුපිට පස්, කාබනික පොහොර සහ දහයියා අඟුරු 2:2:2:1 අනුපාතයට මිශ්‍රකර සෙ.මී. 10ක පමණ උස මීටර් 01 පළල තවාන් පාත්ති සකස් කර ගන්න. 

මෙම පාත්ති වලට වර්ග මීටරයකට සාන්ද්‍ර සුපර් පොස්පේට් (TSP) ග්‍රෑම් 450-500 ක් පමණ මිශ්‍ර කළ යුතුය. මෙසේ සාදාගත් පාත්ති වල සෙන්ටි මීටර් 5-6 පමණ ගැඹුරට සෙන්ටිමීටර් 10 පරතරයට කුඩා කාණු සාදා ගත යුතුය.

කපාගත් අන්නාසි කඳන් තීරු කැපුම් මුහුණත යටි අතට සිටින සේ තවාන් පාත්තිවල සාදා ගත් කාණු තුළ තැම්පත් කර හොදින් වසා ගත යුතුය. පසුව ජල සම්පාදනය කර තෙත් තත්ත්වයෙන් තරමක් සෙවනක් යටතේ පවත්වා ගත යුතුය.

දින 10-15 වන විට මොරෙයියන් මතුවීම ආරම්භ වේ. මොරෙයියන් මතු වී සති 4 සහ 6වන විට යූරියා 1% ද්‍රවණයකද (ග්‍රෑම් 10 වතුර ලීටර් 01 දියකර) මියුරියේට් ඔෆ් පොටෑෂ් 2% ද්‍රවණයකද (ග්‍රෑම් 20 වතුර ලීටර් 01 දියකර) සාදාගෙන මල් බාල්දියක ආධාරයෙන් මොරෙයියන් පත්‍ර මතට ඉසින්න.

මාස 03 ගතවූ පසුව සිටුවීමට ඉතාමත් සුදුසු තත්ත්වයේ මුල් සහ පත්‍ර සහිත වූ මොරෙයියන් ලබා ගැනීමට පුළුවන. මේ අනුව එක් තීරුවකින් මොරෙයියන් 5-10 ද කඳකින් මොරෙයියන් 20-40 දක්වා සංඛ්‍යාවක් ලබා ගත හැක.

මෙලෙස ලබා ගන්නා මොරෙයියන් අළුතින් වගාවක් ආරම්භ කිරීම සඳහා ක්ෂේත්‍රයේ සිටුවීමට හැකියාව ඇත. එසේ නොමැති නම් තවානක් වශයෙන් පවත්වා ගන්නේ නම් මෙම මොරෙයියන් ප්‍රධාන අක්ෂය දිගේ දෙකට පලා භාග 2 වශයෙන් සැකසූ තවාන්වල හෝ පොලිතීන් බදුන්වල සිටුවීමට පැළ ගෙන ඉහත ආකාරයට දෙගුණ කර ගැනීමට පුළුවන.



මේ ක්‍රමයේ වාසි කිහිපයකි

  • ඉවතලන කඳකින් පැළ නිපදවා ගැනීම
  • නීරෝගී මොරෙයියන් ලැබීම
  • ඒකාකාරීව පැල සිටුවන නිසා වගාව ඒකාකාරීව අස්වැන්න එකවිට ලැබීම.
  • හොදින් වර්ධනය වූ මූල පද්ධතියක් සහිත පැළ රෝපණය කිරීම.
  • පැල කුඩා නිසා ප්‍රවාහනය පහසුයි.
  • ඉඩකඩ නොමැති අයට අන්නාසි වගා කිරීම වෙනුවට තවාන් මඟින් ආදායම් ලබා ගැනීමට හැකි වීම.



කරඬුව කැපීම මඟින් පැළ ලබා ගැනීම

  • හොදින් ඉදුණු ගෙඩියකින් කරඬුව ලබා ගන්න.
  • එය සිරස් අතට කොටස් 04 කට පලන්න.
  • සාදා ගත් තවානේ සෙ.මීටර් 30 x 15 පරතරයට සිටුවන්න.
  • මාස 02 දී පැල 4-5 පමණ එක් කොටසකින් ලබා ගත හැක.
  • ඒවා ද්වීතීක තවානේ සෙ. මීටර් 30 x 30 පරතරය ට සිටුවන්න.
  • මාස 04 දී සිටුවීමට සුදුසු පැළ 16-20 එක් කරඩුවකින් ලබා ගත හැක.



පැළ අවශ්‍යතාවය

තනි පේලි ක්‍රමය

පේලි තුල පැළ අතර පරතරය

අක්කර 01 ( වර්ග මීටර්4000) අවශ්‍ය පැල සංඛ්‍යාව

වගාව ආර්ථික වශයෙන් පවත්වා ගතහැකි කාලය (අවුරුදු)

සෙ.මී - 30

6500

4/5

සෙ.මී - 45

4000

4/5

 

දෙපේලි ක්‍රමය

දෙපේලියේ ඇති පේලි දෙක අතර පරතරය සෙ.මී. 60

පේලි තුල පැළ අතර පරතරය

දෙපේලි යුගලක් අතර පරතරය

අක්කරයට (වර්ග මීටර් 4000) අවශ්‍ය පැල සංඛ්‍යාව

වගාව ආර්ථික වශයෙන් පවත්වා ගත හැකි කාලය අවුරුදු

සෙ.මී - 30

මි. 1.5

16,500

4-5

සෙ.මී - 45

මි 1.5

10,000

4-5

 

මොරෙයියන් සඳහා පූර්ව ප්‍රතිකාරක

සිටුවීමට බලාපොරොත්තු වන මොරෙයියන් මඟින් නව වගාව වෙත බෝවීමට ඉඩ ඇති පිටි මකුණාද දිලීර රෝගද මුල් අවස්ථාවේදීම පාළනය කර ගැනීමට කටයුතු කිරීම ඉතා වැදගත්ය. පැළ සිටුවීමට පෙර මොරෙයියන්ගෙන් පහලින්ම ඇති ශල්ක පත්‍ර 3-4 පමණ ඉවත් කර ඉන් පසු පළමුවෙන් අන්නාසි මොරෙයියන්

  • පොෆෙනොපොස් 500g/ l EC හෝ ප්‍රොතියොපොස් 500g/ l EC මිලිලීටර් 30 ජලය ලීටර් 10 හෝ ඇසිටැමිප්‍රිඩ් 20% SP ග්‍රෑම් 10 ජලය ලීටර 10 දියකර පැළයේ පාදස්ථයේ සිට ¾ ක් ගිලෙන සේ මොරෙයියන් විනාඩි 05 ඉහත මිශ්‍රණයේ ගිල්වා තැබිය යුතුයි.



ඉහත ප්‍රතිකාරය සිදු කිරීමෙන් දිනකට පසුව

  • මැන්කොසෙබ් 64% + මෙටලැක්සිල් 8% ග්‍රෑම් 20 ක් ජලය ලීටර් 10ක දියකර මොරෙයියන් විනාඩි 30 ඉහත මිශ්‍රණයේ ගිල්වා තැබිය
  • ප්‍රතිකාර කළ පැල දින 2-3 ක් පත්‍ර පහලට වනසේ සෙවන ඇති තැනක තබන්න. ගබඩා කල පැල දින 14ක් ඇතුලත සිටුවන්න.
වගා පිළිවෙත්

පැළ සිටුවීම

සකස් කරගත් කාණු දිගේ මොරෙයියන් කෙලින් සිටින පරිදි වැටියට හේත්තු කරන්න. වැටියට විරුද්ධ පැත්තෙන් පස් සූරා ගෙන මොරෙයියන්ගේ පාදස්ථ කොටසින් සෙ.මී. 10-15 පමණ වැසෙන සේ පසේ මට්ටමට යොදන්න.

අන්නාසි වගාව තනි බෝගයක් ලෙස ද අතුරු බෝගයක් ලෙසද වගා කළ හැකිය.

තනි බෝගයක් ලෙස

තනි වගාවකින් උපරිම අස්වැන්නක් ලබා ගැනීම සඳහා සිටුවීමේ පරතරය වෙනස් කර පැල ගහණය වැඩි කර ගත හැකිය. අක්කරයකට පැල 21000 (හෙක්ටයාරයකට පැළ 53,000) දක්වා වැඩිකර ගැනීමෙන් ගෙඩි වල විශාලත්වය කෙරෙහි අහිතකර ලෙස බල නොපාන බව සොයාගෙන ඇත. (පළමු මුරයේ අස්වැන්න සඳහා) තනි පේලි හෝ දෙපේලි ක්‍රමයට වගාව පිහිට විය හැක.

අතුරු බෝගයක් ලෙස වගා කිරීමේදී

පොල් සහ රබර් වගා කර ඇති ඉඩම්වල අතුරු බෝගයක් ලෙස ද අන්නාසි වගා කිරීම නිර්දේශ කරනු ලැබේ. තවද කෙසෙල් සහ වෙනත් අපනයන කෘෂිකර්ම බෝග සමඟ මිශ්‍ර බෝගයක් ලෙසද වගා කල හැක.

අන්නාසි සහ පැපොල් යන බෝග දෙක එකම ඉඩමේ වගා කිරීම අවදානම් සහිතය. එයට හේතුව පයිටොප්තෙරා දිලීර විශේෂයට අයත් දිලීරය නිසා පාදස්ථ කුණු වීමේ රෝගය වැළදිය හැක.

රබර් වගාවක පළමු අවුරුදු 03 දක්වා කාලය තුලදී ද, පොල් වගාවේ වයස අවු. 5 දක්වා සහ අවුරුදු 20 ක් ගතවූ පසු අතුරු බෝගයක් ලෙස අන්නාසි වගා කල හැක.

පොල් සමඟ වගා කරන විට පොල් ගසේ පාදස්ථයේ සිට මීටර් 02 ඈතින් අන්නාසි වගා කළ යුතුය.

 

වල් මර්ධනය

සුළු පරිමාණයේ වගාවක් නම් උදළු ගෑම මඟින් බහුල වශයෙන් වල් මර්ධනය කර ගත හැක.රසායනික වල්නාශක ලෙස හෙක්ටයාරයකට ඩයිරෝන් 80% තෙත් කල හැකි කුඩු කි.ග්‍රෑම් 02 ජලය ලීටර් 200 මිශ්‍ර කරන්න. මෙය සිටුවා මාසයක් පමණ වූ වගාවන්හි ඇති වල් පැල සඳහා යෙදිය හැක. පසේ තෙත ඇති විටදී යෙදිය යුතුය. (කිලෝ ග්‍රෑම් 2ක් හෙක්ටයාරයකට) මාස 4-6 ක් පමණ වල් මර්ධනය වේ.මීට අමතරව ඩයිරෝන් කුඩු වෙනුවට ඩයිරෙක්ස් දියරයද ජලය සමඟ මිශ්‍ර කර භාවිතා කළ හැක.

වගාව සඳහා පළමුවරට පොහොර යොදා අවසන් වූ පේලි අතරට කොහුබත් යොදනු ලැබේ. නමුත් පිටි මකුණාගේ හානිය නොමැති වගාවකට කොහුබත් යෙදීම සුදුසුය. මේ මඟින් වල් මර්ධනය මෙන්ම තෙතමනයද ආරක්ෂා කර ගත හැක. වසරකට වරක් කොහුබත් යෙදීම ප්‍රමාණවත් වේ.

රසායනික පොහොර යෙදීම

  • පසේ තෙතමනය ඇති විට හා පත්‍ර අතර වතුර ඇති විටදී පොහොර යෙදීම සිදු කරන්න.
  • පළමු වරට පොහොර යොදන විට පැල ආසන්නයේ පසට යොදන අතර ඉන් පසු ගසේ පහලින් ඇති පත්‍ර අතරට පමණක් පොහොර යොදීම සිදු කරයි.
  • කෘතීමව මල් හටගැන්වීම උත්තේජනය කිරීමට හෝමොන යෙදීමට බලාපොරොත්තු වන දිනට මාසයකට පමණ කාලසිමාවක් තුළදී වගාවට රසායනික පොහොර නොයොදන්න.
  • නිරි වගාවේ ගස් වැඩි නිසා ඒ අනුව පොහොර ප්‍රමාණය වැඩි කරන්න.


වියළි සහ අතරමැදි කලාපය සඳහා

යොදන ආකාරය

යොදන කාලය

වර්ගය

ප්‍රමාණය

කාබනික පොහොර යෙදීම

සිටුවීමට සති 2 පෙර

කුකුල් පොහොර, ගොම පොහොර හෝ කොම්පෝස්ට්

හෙක්ටයාරකට ටොන් 01

රසායනික පොහොර

 

වර්ගය සහ පැලයක් සදහා ග්‍රෑම් ප්‍රමාණය

 

යුරියා

TSP

MOP

කීසරයිට්

සිටුවීමට පෙර

-

-

-

-

සිටුවා මාස 1 න්

10

7

15

-

සිටුවීමෙන් මාස 3 හෝ 4 කට වරක්

10

7

15

5


ජල සම්පාදනය


පසෙහි තෙතමනය ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා ඝනකමට කොහුබත් හෝ වෙනත් සුදුසු වසුනක් පැල පේලි අතරට යෙදිය හැක. අන්නාසි බෝගය සඳහා පාංශුතෙතමනය ප්‍රමානය පසේ ක්ෂේත්‍ර ධාරිතා අගයට ආසන්නව, මනා ජල බැස්මක් සහිතව දිගින් දිගටම පවත්වා ගැනීම ඉතාවැදගත් වේ. කෙසේ නමුත් අන්නාසි ඵල දරන අවධියේ පාංශු තෙතමනය පාලනය කර අන්නාසි ඵලයේ පැණි රස භාවය මනින බ්‍රික්ස් අගය 15 දක්වා වැඩි කර ගැනීමට හැකි වේ.  


කෘතීම ලෙස මල් හටගැන්වීම

අවාරයේ දී අන්නාසි අස්වැන්න ලබාගත හැකි වන පරිදි විවිධ හෝමෝන වර්ග අඩංගු රසායනික ද්‍රව්‍ය භාවිතා කල හැකිය. එවිට අවාරයේදී ලබා ගත හැකි වන ගෙඩි වැඩි මුදලකට අලෙවි කර ගැනීමට පිළිවන.

හෝමෝන යෙදීමේදී ගෙඩි කැඩීමට මාස 4 1/2 පෙර හෝමෝන එකවරක් යෙදිය යුතුය. එනම් ගසේ පත්‍ර 35-40 තිබීම හෝ ගසේ වයස මාස 8 - 10 දී දැමීම උචිත වේ. හෝමෝන යෙදිය යුත්තේ ගොබය තුලටය.

හෝමෝන වර්ගය

වෙලද නම

මිශ්‍ර කරණ ප්‍රමාණය

ගොබයට යොදන ප්‍රමාණය

NAA

ප්ලාන්ටිපික්ස්

1 ml + ජලය ලීටර් 4.5

50 ml

එතිලින්

එත්‍ර්ල්

1 ml + ජලය ලීටර් 5 + යූරියා ග්‍රෑම් 20(වැසි රහිත අවස්ථා වලදී)

50 ml

එතිලින්

එත්‍ර්ල්

1 ml + ජලය ලීටර් 5 + යූරියා ග්‍රෑම් 60(වැසි සහිත අවස්ථා වලදී)

30 ml

 

ඉහත හෝමෝන වලින් අප රටේ වැඩිපුර භාවිතා කරන්නේ ප්ලාන්ටිපික්ස් හා එත්‍ර්ල් ය.

නිරි වගාව නඩත්තු කිරීම
පළමු අස්වැන්න නෙලා ගත් පසුව ගසෙහි පහලින්ම හොදින් වැඩී ඇති මෙරෙයියන් දෙදෙනකු පමණක් ඉතිරි කර සෙසු මොරෙයියන් ලී කරුවක ආධාරයෙන් ඉවත් කරන්න.මෙමගින් ගෙඩි විශාල කරගත හැක.

 

අස්වනු නෙළීම
අස්වැන්න නෙලීම සහ සැකසීම

නිසි පරිදි පැසී ඇති අන්නාසි ගෙඩි පමණක් නෙලා ගන්න. ගෙඩියේ පිට පොත්තේ ඇති ඇස් හොඳින් පළල් වී සම්පූර්ණ වූ ගෙඩි පැසුණු ගෙඩි වශයෙන් සැලකේ. ගෙඩියෙන් 25% - 50% ප්‍රමාණය පිට පොත්තෙහි වර්ණය කහ පැහැයට හැරී ඇති විට නෙලීම සඳහා යෝග්‍ය වේ. අපනයනය සඳහා ගෙඩි කැඩීම තරමක් කලින් කළ හැක. අස්වනු නෙලීම උදය කාලයේදී සිදු කිරීම සුදුසුය. නටුවේ දිග අගල් 4-6 සහිතව කරඬුවද සමඟ පැසුණු ගෙඩි නෙලා ගන්න.



අස්වනු සැකසීම හා ඇසිරීම
අස්වැන්න ගබඩා කිරීම හා ප්‍රවාහනය

නෙලා ගත් ගෙඩි නොතැලෙන ලෙස සෙවන ඇති ස්ථානයක නටුව ඉහලට සිටිනසේ අසුරන්න. වර්ෂාවෙන් හා දැඩි හිරු රැසින් ගෙඩි ආරක්ෂා කර ගත යුතුය. ගෙඩියේ පෙණුම වැඩි කර ගැනීම සඳහා නටුවට සම්බන්ධ වී ඇති දිගු පත්‍රද ඉවත් කරන්න. නටුව අගල් 2-4ක් තබා හරහට කපන්න. ප්‍රවාහනයට සුදුසු වන්නේ මඳ වශයෙන් ඉදී ඇති ගෙඩි වේ. ප්‍රවාහනයේදී වාහනයේ පතුලට හා පැතිවලට යම් ඇතිරුමක් යොදා ගැනීමෙන් ගෙඩි තැලීම හා තුවාල වීම අඩුකර ගත හැක. ගෙඩි ඇසිරීම කරනවිට කරඬුව පහලටවන සේ අසුරන්න.
රෝග හා පළිබෝධ හානි

කෘමි පාලනය

අන්නාසි පිටි මකුණා (Dysmicocus brevipes)

අන්නාසි වගාවේ ප්‍රධාන පළිබෝධකයා පිටි මකුණා වේ. මේ කෘමියා අන්නාසි පත්‍ර පාමුල කරඬුවේ ‍හා ගෙඩිමත බොහෝ විට දක්නට ලැබේ. පිටි මකුණාගේ ශරීරය මත සුදු පැහැති පිටි වැනි ද්‍රව්‍යක් දක්නට ලැබේ. මේ කෘමියා ප්‍රධාන වශයෙන් වගාවට හානි කරනු ලබන්නේ අන්නාසි මැලවීමේ වෛරස් රෝග වාහකයා ලෙසය. මීට අමතරව ගසේ යුෂ උරා බීමද සිදු කරයි. වැසි කාලයේ මැරුණු සතුන් මතුපිට කළු පාට දිලීර ද වැඩීම නිසා ගෙඩියේ ගුණාත්මක භාවය අඩු වේ.

පාලනය

  • පිටි මකුණන් වගාවේ විවිධ ස්ථාන කරා රැගෙන යනු ලබන්නේ කුහුඹුවන් විසිනි. එම නිසා වෛරස් මැලවීමේ රෝගය පාලනය කිරීම සඳහා වගාවේ කුහුඹුවන් හා පිටි මකුණන් යන දෙවර්ගයම පාලනය කිරීමට පියවර ගතයුතුය.
  • මොරෙයියන් සිටුවීමට පෙර කෘමිනාශක යොදා පූර්ව ප්‍රතිකාර කරන්න.
  • වගාව තුල වල් පැල හොඳින් පාලනය කරන්න. මේ සඳහා වීසි කැති යොදා ගත හැකිය. පිටි මකුණන් ආහාරයට ගන්නා මකුළුවන් වැනි කුඩා සතුන්ට හිතකර පරිසරයක් මේ නිසා ඇති වේ.
  • පවතින වගාවක ගස් මැලවී යන බව දක්නට ලැබුණු විගස එම ගස් හොඳන් පරීක්ෂාකර බලන්න. මැලවීමට හේතුව පාදස්ථ කුණුවීම නොව වෛරස් රෝගයම බව, අහඹු ලෙස ගස් කිහිපයක් ගලවා පරීක්ෂා කොට තහවුරු කර ගන්න. ඒ අනුව වගාවේ පිටි මකුණන් හා කුහුඹුවන් සැලකිය යුතු සංඛ්‍යාවක් දැක ගත හැකි නම් පහත පරිදි කෘමිනාශක මිශ්‍රණයක් ගස් වල පත්‍ර පාදස්ථය හොඳින් තෙමෙන සේ යොදන්න.
  • පැල පේලි අතර කොහුබත් වැඩිපුර නොයොදන්න.

කෘමිනාශකය

ජලය ලීටර් 10ක දිය කළ යුතු ප්‍රමාණය

ප්‍රොෆෙනොපොස් 500g/ 1 EC

මි.ලී. 30

ප්‍රොතියෝපොස් 500g/ 1 EC

මි.ලී. 30

ඇසිටැම්ප්‍රිඩ් 20% SP

මි.ලී. 10


රෝග පාලනය

ගොබය කුණුවීම සහ පාදස්ථ කුණු වීම

  • පසේ ජීවත් වන දිලීර නිසා රෝගය ඇති වේ.
  • ගොබ කුණුවීම දක්නට ලැබෙන්නේ අළුත් වගාවන්හිය. එවිට ගොබයේ ලාබාල පත්‍ර පහසුවෙන් ඉදිරීමට පුළුවන
  • පාදස්ථ කුණු වීමේදී පත්‍ර මැලවේ. ගස් පහසුවෙන් ඉදිරීමට පුළුවන
  • රෝගය දිලීර සහිත පස් මඟින් සහ රෝපණ ද්‍රව්‍ය මඟින් රෝගය පැතිරේ

පාලනය

  • නීරෝගී වගාවකින් මොරෙයියන් ලබා ගන්න
  • පැළ සිටුවීමට පෙර දිලීර නාශකයක් යොදා පූර්ව ප්‍රතිකාරක කරන්න
  • වගා කරන ඉඩමෙහි ජලවහනය දියුණු කරන්න
  • වර්ෂාව අධික තෙත් කාළගුණයක් පවතින විට පැළ සිටුවීම නොකරන්න
  • සිටුවන පැළ වල ගොබය තුලට පස් කැට නොවැටීමට වගබලා ගන්න
  • පවතින වගාවක ගොබ කුණුවීම දක්නට ලැබේ නම් දිලීර නාශක ලෙස මැන්කොසෙබ් 64% මෙටලැකියිල් 8% තෙත් කළ හැකි කුඩු (ග්‍රෑම් 20ක් වතුර ලීටර් 10ක) පටු කෙමියක් සහිත දිලීර ඉසිනයකින් පැළවල ගොබය තුලට යොදන්න
  • පවතින වගාවක පාදස්ථ කුණුවීම හෝ මුල් කුණු වීම වැළදී තිබේ නම් රෝගී ගස්වල පහතින් ඇති පත්‍ර කපා ඉවත් කරන්න. පසුව ඉහත සඳහන් දිලීර නාශකයම ගසේ පා මුල සේදී යන ලෙස වත්කර ගස මුලට පස් එකතු කරන්න


ගෙඩි කුණුවීම

මෙය කැපුම් හෝ තුවාල මඟින් පසෙහි ජීවත් වන සෙරටොසි ස්ටික් පැරඩොක්සා දිලීරය ගෙඩි තුළට ඇතුල්වීම නිසා වැලදෙන රෝගයකි.

රෝග ලක්ෂණ

දිලීරය ඇතුල්වී දින දෙකකට පමණ පසුව ගෙඩියේ නටුව ක්‍රමයෙන් කළු පැහැවීමට පටන් ගනී. මේ කළු පැහැ වීම නටුව දිගේ ගෙඩිය තුළටද පැතිරේ.පස්, වැහි බිංදු, සුළඟ සහ රෝපණ ද්‍රව්‍ය මඟින් රෝගය පැතිරේ.

පාලනය

  • ගෙඩිවලට හානි නොවනසේ ප්‍රවේශමෙන් නෙලා ගත් ගෙඩි පිරිසිදු ස්ථානයක අසුරන්න
  • ගෙඩි එක්රැස් කරන ස්ථානය ඉතා පිරිසිදුව තබා ගන්න. සියළුම අමතර ශාක කොටස් එම ස්ථානයෙන් ඉවත් කරන්න.
  • ගෙඩි රැස් කරන ස්ථානයේ කිසිවිටක සිටුවීමට ගන්නා පැළ නොතබන්න
  • රෝගය තදින් පවතීනම් ගෙඩි රැස් කරන ස්ථානය සහ අවට 2% ෆෝමලීන් ද්‍රාවණයක් මඟින් විෂබීජ නාශනය කරන්න
  • 5% NaHCO3 ද්‍රවනයක විනාඩි 5 ක් ගෙඩියේ නටුවේ කැපුම් පෘෂ්ඨය ගිල්වා තබා ගබඩා කරන්න.


මැලවීම

අන්නාසි වගාවේ ඉතාම වැදගත් රෝගය වන්නේ පිටිමකුණා මඟින් පැතිර යන වෛරස් රෝගය නිසා ගස් මැලවී යාමයි.

රෝග ලක්ෂණ

රෝගය වැළඳුන ගස්වල පත්‍ර පළමුව තද රතුපාට වී පසුව රෝස පාටට හැරේ. මේ අවස්ථාවේදී දාරය දිගේ පත්‍ර ඇතුලට නැමේ. නීරෝගී ශාකයක පත්‍රවල පවතින දැඩි ස්වභාවය මෙම පත්‍රවල නැති නිසා පත්‍ර මැලවුන ස්වභාවයක් පෙන්නුම් කරයි. කෙළවර ප්‍රදේශය රබර් පටියක් මෙන් කැඩීමකින් තොරව නැමිය හැකිය. පත්‍ර වල අග්‍රස්ථ ප්‍රදේශය වියලේ. රෝගී ගස් ක්‍රමයෙන් මැරී යයි. වැසි කාලයේ ඉහත රෝග ලක්ෂණ අඩුවේ. නියං ඇති විටදී, ජලය හිඟවීමෙන්ද මෙවැනිම ලක්ෂණ ඇති වේ. ආසාදිත ශාක වල මූල පද්ධතිය දුර්වල නිසා ගසට ලැබෙන ජලය හා පෝෂණය අඩුයි. ගෙඩි ඇති නොවීම හෝ දුර්වල ගෙඩි ඇතිවේ.


පාලනය

  • නිවැරදි බිම් තෝරා ගැනීම
  • නීරෝගී වගාවකින් මොරෙයියන් ලබා ගැනීම
  • තම වගාවකින් හැර පිටතින් පැල ගෙන එනු ලබන්නේ නම් වයස අවුරුදු 02ක් යනතුරු රෝග ලක්ෂණමතු නොවූ වගාවකින් පැල ලබාගත යුතුය.
  • බාහිරින් පැල ලබාගැනීමේදී පිටිමතුණන්, කුහුඹුවන්සහ රෝගී පැල තිබේදැයි හොඳින් පරීක්ෂා කර බලන්න.
  • තෝරාගත් පැල සිටුවීමට ප්‍රථම කෘමිනාශක මඟින් පූර්ව ප්‍රතිකාර කරන්න.
  • වගාවේ පිටි මකුණා දක්නට ලැබේ නම් නිර්දේශිත කෘමිනාශකයක ගස් හොඳින් තෙමී යන සේ ඉසින්න.
  • රෝගය වැලදුන එක ගසක් හෝ වගාවේ පවතී නම් ගලවා පුළුස්සා දමන්න.
අන්නාසි වගාව පිළිබඳ වැඩිදුර තොරතුරු